پایگاه خبری روزنامه عطریاس پایگاه خبری روزنامه عطریاس
25 مرداد 1397
اجتماعی

نگاه حاکم به سمن ها را اصلاح کنید

سردبیر مجازی
21 تیر 1397
بازدید: 46
نظرات: 0

فعالان مدنی سازمان های مردم نهاد استان مرکزی مطرح کردند

نگاه حاکم به سمن ها را اصلاح کنید

گروه جامعه،شایسته سلامی

حضور و استقلال سازمان های مردم نهاد در کشور امری مهم و ضرورری جهت دستیابی به جامعه فعال و پویا است. سازمان های مردم نهاد در کشورهای گوناگون جهان با نام های مختلفی قابل شناسایی هستند و در دنیای کنونی وظایف بسیار مهمی را بر دوش می کشند به گونه ای که نمی توان نقش آنها را در جامعه نادیده گرفت. اهمیت وجود شماری از این سازمان ها به اندازه ای است که توانسته اند در سازمان ملل متحد کرسی های مشورتی به دست آورند. اصل شکل گیری سازمان های مردم نهاد بر پایه ایثار و یاری رسانی به مردم است و هدف سمن ها کسب سود در ازای فعالیت های سازمانی نیست. از این رو همکاری این دست از نهادها با دولت، می تواند برای پیشرفت جامعه گامی رو به جلو باشد. به بیان دیگر با فعالیت سمن ها در جامعه می توان به هدف هایی همچون کوچک سازی دولت، توانمندسازی مردم، افزایش سرمایه اجتماعی، کارآمدسازی نظام اقتصادی، بهینه سازی فرآیند برنامه ریزی، عملیاتی‌کردن برنامه‌ها و مقابله با آسیبهای اجتماعی دست یافت. در گفتگو با چند تن از فعالان مدنی در سازمان های مردم نهاد به بررسی جایگاه و اهمیت نقش سمن ها در جامعه پرداخته ایم.

نگاه امنیتی به سمن ها اشتباه است

محمدحسین محمدی دبیر شورای هماهنگی خانه سازمان های مردم نهاد استان مرکزی در گفتگو با عطریاس گفت: سمن ها نه تنها مشکل نیستند و معضل امنیتی ندارند، بلکه یار و یاور و شریک و همکار دستگاه اجرایی، مسئولین محترم و خادم مردم عزیز هستند. بنابراین اگر کسی به سمن ها نگاه امنیتی دارد، صد در صد اشتباه می کند. منکر این نیستیم که ممکن است موارد خاصی پیش آید که در آن صورت نیز نیاز به گفتگو دارد. البته اگر واقعاً مشکلی باشد، به لحاظ قانون تسلیم هستیم. اما اگر صرفاً اعمال سلایق شخصی است، آن را نمی‌پذیریم.

محمدی افزود: در شرایط فعلی می‌دانیم که اکثر سمن‌ها فعالیت‌های خود را انجام می دهند و مشکلی با بسیاری از دستگاه‌های اجرایی ندارند. اگر موردی در هر دستگاه اجرایی و یا سمن خاصی وجود دارد، می توان از طریق گفت و گو موضوع را حل کرد. ممکن است در بعضی موارد برای برخی از سمن ها مشکلاتی به وجود آید، اما آن را نیز باید با گفتگو حل کرد.

وی ادامه داد: با توجه به سیاست های موجود، نگاه امنیتی معنا ندارد و جای صحبت برای آن وجود ندارد. گاهی برخی کارشناسان سازمان ها یا فرمانداری ها در بعضی از شهرستان ها می‌خواهند برخی نظرهای شخصی خود را اعمال کنند که علت آن در عدم آشنایی و ندانستن قانون است. از همین جا خدمت تمام مقامات مسئول می‌گوییم که هیچ دستگاه اجرایی نمی تواند در کار سمن ها اخلال ایجاد کند، مگر مطابق با قانون.

دبیر شورای هماهنگی خانه سازمان های مردم نهاد استان مرکزی اظهار داشت: شخص رهبری بر تعامل و کار با سمن ها تاکید دارند، خصوصاً در حوزه آسیب های اجتماعی که شاید از دید برخی مقداری امنیتی باشد اما از دید ما اصلاً امنیتی نیست. زمانی که شخص رهبری سیاست‌ها را ابلاغ می‌کند و بر بکارگیری آن ها تاکید میکند، دیگر نگاه امنیتی معنای خاصی نمی دهد. ما به عنوان فعالین مدنی در سمن ها، این نگاه امنیتی را درک نمی کنیم و از دید ما تعجب‌آور است.

محمدی تصریح کرد: در حال حاضر نگاه مسئولین نسبت به فعالیت سازمان های مردم نهاد متفاوت شده است و سمن ها را بیشتر پذیرفته اند. ممکن است مواردی پیش آید که یک نگاه خاصی وجود داشته باشد. در این رابطه مسئولین باید با برگزاری جلسات تخصصی در این حوزه وارد شوند و از طریق گفتگو مشکل اساسی را ریشه یابی کرد. شاید موضوع پیش آمده یک سوءتفاهم و یا عدم آشنایی به قانون و یا عدم شناخت از یکدیگر است.

مسئولین به مردم اعتماد کنند

عادل حکمت، رئیس هیئت مدیره انجمن دانشجویان و فارغ التحصیلان اراک نیز در این رابطه در گفتگو با عطریاس گفت: در واقع بحث نگاه امنیتی که مسئولین به فعالیت‌های مدنی دارند، یک واقعیت گریز ناپذیر است که متاسفانه جامعه مدنی با این مشکل دست و پنجه نرم می‌کند. واقعا نمی دانیم این نگاه امنیتی و نگاه حاکم بر سازمان های مردم نهاد چه زمانی قرار است از مجموعه جامعه مدنی ما برداشته شود و نگاه مشارکت پذیری و خیرخواهانه به تمام فعالین مدنی که می خواهند به جامعه خدمت‌رسانی کنند حاکم شود.

حکمت افزود: در استان ما نیز متأسفانه شاهد این نوع نگاه هستیم و نگاهی که به بسیاری از مؤسسات وجود دارد، چنین حال و هوایی دارد. اگر این نگاه امنیتی به سمن ها برداشته نشود، ما همچنان در درصد پایین مشارکت به سر می‌بریم و هیچگاه به آن آمار و درصد بالایی از مشارکت دست پیدا نمی کنیم مگر اینکه مسئولین به مردم اعتماد کنند. اگر مسئولین در جایگاهی هستند، به جهت اعتماد مردم به آن ها است و بهتر است که مسئولین نیز به مردم اعتماد کنند. نگاه مشارکت پذیر و خیرخواهانه به مردم داشته باشند و دست مردم را به گرمی بفشارند. برای اینکه مشکلات را حل کنیم ،همگی باید در این راه دست به دست هم دهیم.

وی ادامه داد: اگر این نگاه برداشته شود، مسلماً به مشارکت و سرمایه اجتماعی دست پیدا می‌کنیم و در توسعه اجتماعی قطعاً پیشرو خواهیم بود. چرا که ما حتی اگر به گذشته خودمان نیز برگردیم، می‌بینیم بحث فعالیت‌ های خیرخواهانه و مشارکت‌های اجتماعی برای برطرف کردن مشکلات وجود دارد و این موضوع در اشعار بزرگان ما مانند سعدی و حافظ به درستی دیده می‌شود. این نشان می دهد که مردم از قدیم نیز به این مسائل توجه داشتند. اما امروز ما نتوانسته ایم به توسعه اجتماعی به درستی و به جایگاهی که حق ایران است دست پیدا کنیم و دلیل آن به نوعی همین نگاه های امنیتی است.

رئیس هیئت مدیره انجمن دانشجویان و فارغ التحصیلان اراک اظهار داشت: ممکن است به جایی برسیم که اگر سرمایه‌های اجتماعی را از بین ببریم، افراد دیگری وجود ندارد که بخواهند مطالبه کنند، دغدغه داشته باشند، مسائل را پیگیری کنند و به نوعی در راستای سیاست‌های دولت و نظام کمک کنند. اگر فعالین مدنی در سمن ها مطالبه ای دارند، صرفاً این مطالبات برای حفظ امنیت و آرامش مردم است که این امر مستلزم این است که ما نگاه امنیتی را از این حوزه برداریم و از راه درست و در حوزه مربوط به آن مسائل را پیگیری و اجرایی کنیم. واقعیت این است که اگر بخواهیم به همه مسائل با نگاه امنیتی نگاه کنیم، قطعاً مشارکت اجتماعی و سرمایه‌های اجتماعی را از بین می بریم.

حکمت ابراز داشت: باید این مهم را در نظر داشته باشیم که ما یک جایگاهی داریم به عنوان هیئت نظارت که موضوع تحت عنوان تصویب نامه هیات وزیران ابلاغ شده و این جایگاه ایجاد شده است تا از طریق آن بتوان به صورت مسالمت‌آمیز مسائل را پیگیری کرد. چراکه واقعاً اثبات شده بسیاری از مسائلی که در رابطه با فعالین مدنی مطرح می‌شود، کاملاً احساسی و کذب محض بوده و عملاً اتفاق خاصی نیفتاده است. اما ما می‌بینیم که با آبروی افراد به راحتی بازی می‌شود و نه تنها آبروی افراد بلکه گاهاً یک سازمان مردم نهاد از بین می رود و سرمایه‌های اجتماعی که به واسطه آن سمن به وجود آمده و اعتماد مردم روی آن شکل گرفته را از بین می برد.

وی اضافه کرد: اگر بحث و موضوعی به وجود می آید، همانطور که ما جایگاه قوه قضاییه را برای رسیدگی به شکایات محترم می شماریم و یا جایگاه وزارت اطلاعات را برای رسیدگی به موارد مربوطه در نظر می گیریم، جایگاه هیئت نظارت را هم باید ببینیم و بدانیم برای بررسی مسائل مربوط به سازمان های مردم نهاد چنین هیئتی وجود دارد و قبل از اینکه اقدامات امنیتی علیه فعالین مدنی وجود داشته باشد، این مسائل از طریق هیئت نظارت بررسی شود و اگر به اثبات رسید این افراد معرفی شوند و موارد بعدی را پیگیری کنند و با موضوعاتی که بخواهد امنیت را به خطر بیاندازد مقابله کنند. چرا که هدف فعالین مدنی این است که امنیت کشور حفظ شود و همه مطالباتشان در راستای بهبود وضعیت جامعه در جهت حفظ امنیت کشور است.

اگر اعتماد اجتماعی را از دست بدهیم، مسلماً به سمت حل معضلات نمیرویم

احسان آخانی فعال مدنی و زیست محیطی نیز در این رابطه در گفتگو با عطریاس گفت: یکی از مواردی که می‌تواند افراد جامعه را به فعالیت داوطلبانه ترغیب کند تا جذب سازمان های مردم نهاد و گروه های مردمی شوند و یا اینکه به صورت مستقل و جداگانه عمل کنند، این است که فضایی به دور از نگاه امنیتی برای آنها وجود داشته باشد. این نوع نگاه می‌تواند جامعه را به سمتی ببرد که مطالبه گری را افزایش دهد.

آخانی افزود: هنگامی که نگاه امنیتی روی یک فعال داوطلب در هر حوزه ای زوم شود، قطعاً خیلی سخت می تواند برای مطالبه گری ورود پیدا کند. اگرچه اعتقاد داریم که باید فضا ی فعالیت آکنده از آرامش باشد. به این معنا که مدیران ما به جای اینکه فعالیت های داوطلبانه را با مسائل امنیتی مرتبط کنند، فضایی را ایجاد کنند تا چنین مسئله ای رخ ندهد..

وی ادامه داد: زمانی که یک موضوع را درست با مردم در میان نگذارند، منجر به این می‌شود که اعتماد به تشکل ها یا سازمان های مردم نهاد کاهش پیدا کند. باید فضایی را به وجود آوریم که این تشکل ها راحت بتوانند کار کنند، امنیت خاطر برای آنها به وجود آورید، نه اینکه اگر هر حرفی زدند یا در هر حوزه ای وارد شدند با نگاه امنیتی به آنها نگاه کنیم.

این فعال مدنی و زیست محیطی اظهار داشت: اگر بخواهیم جامعه پویا باشد و امید در جامعه تزریق شود ، باید از همه ابزارهای موجود استفاده کنیم. یکی از ابزارهای آن این است که در واقع سطح پویایی، کنشگری و مطالبه‌گری در تشکل‌ها و ساختارهایی که مردمی هستند بالا برود. مضاف بر اینکه باید اینگونه فکر کنیم که برای حل معضلات کشور آن چیزی که بیشترین تأثیر را دارد مردم هستند. پس اگر آن شور و نشاط اجتماعی و آن اعتماد اجتماعی را از دست بدهیم، مسلماً به سمت حل معضلات نمی‌رویم. دولت به دنبال این است که تشکل ها و انجمن ها را افزایش دهد و با این افزایش به دنبال آن است که شور و نشاط اجتماعی به وجود آورد. اما اگر عقبه آن چنین موضوعاتی باشد، قطعاً این شور و نشاط اجتماعی به وجود نمی‌آید و منجر به آن می شود که رشد قارچ‌گونه سازمان های مردم نهاد را داشته باشیم، سطح مطالبه‌گری بسیار کاهش پیدا می‌کند و سطح مطالبه‌گری که کاهش پیدا کرد قطعاً نوع مطالبه و نوع بیان آن نیز تغییر پیدا خواهد کرد. به این معنا که زمانی می‌خواهیم یک مسیر را به شکل درست طی کنیم، اما بعد به این نتیجه می‌رسیم که اشتباه رفته ایم، نه تنها نتیجه مثبتی نداشته بلکه اثرات منفی نیز در پی داشته است.

آخانی تصریح کرد: به شخصه اگر ببینم قرار باشد فشار زیادی برای یک فعالیت داوطلبانه باشد، وارد نخواهم شد. به این علت که هنگامی که فردی می‌خواهد وارد این عرصه شود ، می بیند که این فعالیت مستلزم هزینه برای خود و خانواده اش باشد و یا اینکه مخاطراتی برای وی وجود بیاورد، قطعاً ورود پیدا نمی کند.

سردبیر مجازی
روزنامه نگار

ارسال نظر

پست الکترونیک شما منتشر نخواهد شد.

قوانین ارسال نظر
  1. نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  2. نظرات حاوی مطالب کذب، توهین یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور منتشر نمی‌شود.
  3. نظرات بعد از ویرایش ارسال می‌شود.
*
*