پایگاه خبری روزنامه عطریاس پایگاه خبری روزنامه عطریاس
۱۸ مرداد ۱۳۹۹
شهر متروکه
اجتماعی

شهر متروکه

Virtual editor
12 خرداد 1398
بازدید: 667
نظرات: 0

تمامی خانه های شهر جدید امیرکبیر به فروش رفته اما هنوز این شهر رنگ سکونت به خود ندیده است

شهر متروکه

عدم ساخت و بهره برداری از امکانات اولیه شهری، سبب نبود تمایل برای سکونت در شهر امیرکبیر است

گروه شهری:سینا علیدادی

در حال حاضر باتوجه به جمعیت ساکن در شهر جدید امیرکبیر و عقب افتادگی ده ساله آن از برنامه های توسعه ای، بسیاری از کارشناسان شهرسازی از این شهر به عنوان یک روستا نوساز یاد میکنند که ثمره فعالیت عمرانی دو دولت «تدبیر و امید» و «مهرورز» در استان مرکزی را به چالش کشیده است.
شورای عالی شهرسازی و معماری کشور در سال 1371 ساخت شهر جدید امیرکبیر را درمنطقه ای مصوب کرد که در آن هیچگونه زیرساخت لازمی برای ساخت و توسعه یک شهر جدید وجود نداشت. مصوبه شورای عالی تا اواخر دهه هشتاد درحال خاک خوردن بود تا اینکه مسوولان استانی دولت اول محمود احمدی نژاد به دنبال تحقق برنامه های «مسکن مهر» از اجرایی شدن این مصوبه در فاصله 35 کیلومتری شرق جاده اراک_قم به منظور اسکان سر ریز جمعیتی اراک خبر دادند.
اهدافی که محقق نشد
در ابتدا سه افق توسعه ای برای اجرای پروژه شهر جدید امیرکبیر در نظر گرفته شده بود که براساس آن ها، مقرر کرده بودند در مرحله اول، 35 هزار نفر تا سال 95 در این شهر ساکن شوند و تا ده سال آینده یعنی 1405 نیز؛ 66 هزار نفر جمعیت اسکان یافته در مرحله دوم ساخت شهر امیرکبیر باشند و در مراحله پایانی هم مقرر بود بیش از صدهزار نفر در این شهر ساکن شوند اما عمر دولت احمدی نژاد برای به پایان رسیدن هیچ یک از مراحل سه گانه فوق کفاف نداد تا سرانجام در سال 92 «حسن روحانی» زمام امور اجرایی کشور را در دست گرفت و وزارت راه و شهرسازی وی دستور تسریع در اجرا پروژه شهر جدید امیرکبیر را صادر کرد، دستوری که به دلیل تاخیرهای زنجیره ای به وجود امده در مراحل ساخت، آنچنان که باید عملیاتی نشد.
تاخیر در اجرا و بهره برداری از واحدهای ویلایی شهر جدید امیرکبیر تنها بخش کوچکی از مشکلات به وجود آمده در مسیر اجرای این پروژه ناکام است چرا که هنوز مشخص نشده دلیل افزایش ده ها برابری قیمت مسکن در این پروژه که نام “مسکن مهر” را یدک می کشید چیست و چرا هر روز شنیده های تازه ای از ابهامات واگذاری پروژه های تکمیلی و واحدهای تجاری به گوش می رسد!
در آغاز جذب شهروندان اراکی برای سکونت در شهر جدید امیرکبیر قرار بود واحدهای ویلایی 300 متری در قالب “مسکن مهر” به سرپرستان خانوار واگذار شود به طوری که همگان این شهر را به عنوان اولین شهر جدید ویلایی ایران که تماما مسکن مهر است، می شناختند. در همین راستا مقرر بود هر واحد ویلایی با 32 میلیون تومان به نام خریدار سند ثبت شود و حتی دولت برای سهولت در فروش این واحدها، وام هایی تا سقف حداکثر 25 میلیون تومان با سود چهار درصد در نظر گرفته بود. البته برای آن که فرآیند واگذاری ها قانونی باشد و واحدهای ساخته شده به دست اشخاص واجد شرایط برسد، شرایطی مشخص شد که از جمله آن ها می توان به متاهل و سرپرست خانوار بودن، عدم استفاده از تسهیلاتی دولتی مسکن در گذشته، سکونت 5 ساله در شهر اراک و جزو اقشار پر درآمد نبودن، اشاره کرد که در یک بررسی ساده از مشخصات مالکین فعلی واحدهای ویلایی شهر امیرکبیر می توان دریافت که تا حد بسیاری هدف اصلی ساخت این شهر زیر سوال رفته است.
خانه هایی برای سرمایه داران
یکی از دلایل اصلی انحراف از اهداف فوق را شاید بتوان در تصمیمات اتخاذ شده سال 94 جستجو کرد. در اردیبهشت سال 94 به صورت ناگهانی اعلام می شود که متقاضیان خرید مسکن در شهر جدید امیرکبیر باید مبلغ 45 میلیون تومان را نقدا پرداخت کنند و برای پرداخت الباقی هزینه تحویل ملک نیز، می توانند از وام 30 میلیون تومانی استفاده نمایند که به عبارتی دیگر در این فرایند، خانه های 32 میلیون تومانی نیمه کاره؛ توسط دولت 75 میلیون تومان قیمت گذاری شدند تاجایی که متقاضیان خرید مسکن های شهر امیرکبیر به طور ناگهانی کاهش چشمگیری پیدا کردند و تمایل برای خرید مسکن در شهر اراک افزایش پیدا کرد؛ به همین دلیل نمی توان نقش این اشتباه مدیریتی در افزایش قیمت مسکن اراک را؛ آن هم برخلاف سایر کلانشهرهای کشور در بازه زمانی مشابه، نادیده گرفت.
چند روز پس از این تغییر قیمت ها، مجددا اعلام شد که «متقاضیان خرید مسکن در امیرکبیر باید پول زمین ملک خریداری شده خود را به صورت جداگانه پرداخت کنند و در غیر این صورت تصرف زمینی که ملکشان در آن قرار گرفته، 99 ساله خواهد بود.»
مسائل فوق سبب شده تا طی چهار ساله گذشته ده ها تجمع اعتراضی ساکنین و مالکین پروژه بر زمین مانده شهر جدید امیرکبیر؛ به نحوه مدیریتی اجرا این پروژه شکل گیرد. در آخرین تجمع اعتراضی چند تن از ساکنان امیرکبیر، نامه ای شامل دوازده بند از مشکلات مردم تنظیم کردند که رو نوشت آن به استانداری مرکزی نیز ارسال شده است. برخی از بندهای این نامه اعتراضی حاوی توضیحاتی در خصوص معضلات موجود در شهر امیرکبیر از جمله مشکل عدم احداث تقاطع غیرهمسطح ورودی شهر امیرکبیر، عدم تامین مناسب آب شرب، عدم واگذاری واحدهای مسکونی یا نیمه کاره رها شدن آن ها، عدم مناسب سازی معابر شهری باتوجه به استانداردهای موجود و خاکی بودن آنها، افزایش قیمت زمین و نبود نظارت مناسب و برخوردهای نامناسب پرسنل شرکت عمران شهرهای جدید با مردم است.
امیدی برای رفع مشکلات مدیریتی در شهر جدید امیرکبیر
استاندار مرکزی نیز که از اعتراضات مردمی در این باره با خبر بوده هفته گذشته با حضور در دفتر “خبرگزاری برنا” ضمن قبول برخی کاستی ها در اجرا پروژه شهر جدید امیرکبیر درباره این پروژه و شرایط رفع نقص های آن، می گوید: «صرف نظر از مدیریت، شهر جدید امیرکبیر مشکلات زیادی دارد و این مشکلات باعث شده تا ساکنانی که در این شهر زندگی می کنند، اعتراض و گله داشته باشند اما خبر خوبی که در این رابطه می توان عنوان کرد این است که یکی از مشکلات مهم شهر امیرکبیر که باعث شده بود مردم از آن گله مند باشند، مسئله آب بود که برای رفع این مشکل امیدواریم در تابستان سال جاری آب شهر امیرکبیر تأمین شود.»
علی آقازاده در ادامه اضافه کرده بود که « از زمان حضور بنده در استان مرکزی چندین جلسه در شهر جدید امیرکبیر برگزار شده و شاید در ظرف مدت یک ماه آینده نیز، جلسه دیگری در این شهر تشکیل شود چرا که از جمله مشکلات این شهر مسائل مربوط به بهداشت و درمان است که باید درمانگاه و مرکز درمانی در آن تأسیس شود و به بهره برداری برسد. زیرساختهای شهر جدید امیرکبیر دچار کمبودهایی است که امیدواریم حل و فصل شود اما به تبع امید میرود که مسائل مدیریتی این شهر نیز برطرف شود.»
عطریاس نیز پیرو سخنان استاندار مرکزی و نامه اعتراضی ساکنین و مالکین واحدهای مسکونی شهر امیرکبیر در راستای این موضوع که مدیریت دولتی چه اعمال نفوذهایی در مدیریت صحیح شهر امیرکبیر دارد به صورت ناشناس با شرکت عمران شهرهای جدید تماس گرفت که یکی از پرسنل این شرکت در پاسخ به سوالات مردمی پاسخ داد: «تمامی املاک شهر امیرکبیر به فروش رفته و دولت در این خصوص دیگر وظیفه و مسوولیتی ندارد. خرید و فروش واحدهای مسکونی و پاسخگویی در این باره به ما مربوط نیست، شما می توانید به صورت آزاد اقدام کنید.»
نحوه پاسخگویی کارمند شرکت عمران شهرهای جدید تا حدی ادعاهایی که مردم در اعتراضات خود درباره پاسخگویی نامناسب پرسنل این شرکت عنوان می کردند را تصدیق کرد لذا شاید طبق اصول مدیریتی بتوان گفت که فعالیت شرکت عمران شهرهای جدید استان مرکزی نیازمند بازنگری است تا شاید مشکلات موجود رفع گردد.
جمعیت رو به افزایش شهرهای جدید از عدم وجود امکانات شهری گلایه دارند
در سوی دیگر عملکرد نه چندان موفق این شرکت، وضعیت فعلی شهر جدید مهاجران قرار دارد، شهری که شهردار آن در گفت و گو با عطریاس در خصوص معضلات ایجاد شده، گفت: «دو فاز جدید مسکن مهر در شهر مهاجران طی سال های گذشته ساخته شده که مملو از هزاران مشکل برای شهروندان مهاجرانی است چرا که زیرساخت ها و امکانات رفاهی مورد نیاز برای آن ها هنوز طراحی و اجرا نشده به طوری که جمیعت رو به افزایش این شهر؛ هنوز از عدم ساخت و بهره برداری از اماکن آموزشی، بهداشتی و خدماتی نگران هستند.»
محمد رجائیان ادامه داد: «یکی از چالش های اصلی امروز شهرداری مهاجران این است که تنها اداره کننده شهر نیست و شرکت عمران شهرهای جدید هنوز در مهاجران مسوولیت خود را به پایان نرسانده به طوری که بسیاری از اموری که باید توسط این شرکت انجام میشده اجرایی نشده و یا نیمه کاره باقی مانده است.»
وی اضافه کرد: «الزام تحویل گرفتن کامل شهر توسط شهرداری این است که زیر ساخت ها توسط شرکت عمران شهرهای جدید کاملا ساخته شده باشد لذا امیدواریم که با جلسات و پیگیری های آتی، مشکلات فعلی مهاجران حل شود.»
*
درحال حاضر کاملا مشخص است که تمامی واحدهای مسکونی شهر جدید امیرکبیر به فروش رفته، اما به دلیل نبود زیرساخت های مناسب و خدمات شهری که دولت موظف به اجرا کامل آن ها بوده؛ مردم حداقل تمایلی برای زندگی در این شهر از خود نشان نمی دهند به طوری که علیرغم افق توسعه ای سال 95 که مقرر بود 30 هزار نفر در شهر امیرکبیر ساکن شوند، امروز کمتر از 50 خانوار در این شهر ساکن هستند؛ سکونتی که بیشتر به یک خوابگاه شباهت دارد چرا که به دلیل نبود خدمات رفاهی مناسب، اکثر ساکنین درطول روز محل زندگی خود را ترک می کنند تاجایی که اگر یک مسافر در شهر جدید امیرکبیر وارد شود شاید آن را با یک “شهر متروکه” اشتباه گیرد.

Virtual editor
روزنامه نگار

ارسال نظر

پست الکترونیک شما منتشر نخواهد شد.

قوانین ارسال نظر
  1. نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  2. نظرات حاوی مطالب کذب، توهین یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور منتشر نمی‌شود.
  3. نظرات بعد از ویرایش ارسال می‌شود.
*
*