پایگاه خبری روزنامه عطریاس پایگاه خبری روزنامه عطریاس
۵ شهریور ۱۳۹۸
تالاب اختلافات
اجتماعی

تالاب اختلافات

Virtual editor
31 تیر 1398
بازدید: 220
نظرات: 0

احیای تالاب “آق گل” شهرستان خنداب

جانی دوباره به اختلافات مدیریتی دو استان مرکزی و همدان بخشید

 

تالاب اختلافات

 

حاج علی بیگی، فرماندار شهرستان خنداب:

“مالکیت” تالاب آق گل برعهده استان مرکزی است اما “تامین حق آبه” و “مدیریت” آن با همدان مشترک است

 

تالاب آق گل شهرستان خنداب، تالابی فصلی در مرز دو استان مرکزی و همدان است که طبق اخرین بررسی های زمین شناسی انجام شده عمر آن را چیزی حدود چهل هزار سال دانسته اند که طی چند قرن اخیر به یکی از مهترین زیستگاه های کشور برای کوچ پرندگانی همچون فلامینگو، غاز خاکستری، لک لک، پلیکان و اردک سرسبز تبدیل شده است اما طی دو دهه گذشته به دلیل تغییرات شرایط آب و هوایی و خشک سالی های پی در پی، فرصتی برای آبگیری کامل این تالاب فراهم نشد به طوری که طبق گفته بومیان منطقه قاسم آباد خنداب، “آق گل” از سال 86 تقریبا تالابی خشک شده بوده است.

خشک سالی های چندین ساله در این تالاب، آن را به محلی برای تولید گرد و غبار در غرب استان مرکزی تبدیل کرده بود که همین امر سبب شد تلاش های فراوانی برای احیای مجدد این تالاب انجام شود که به مدد بارش های سیلابی در بهار سال جاری، آبگیری تالاب آق گل شهرستان خنداب به صورت کامل و صد در صدی انجام شد تا جانی دوباره بر رگ های اکوسیستم این منطقه جاری شود.

به دنبال احیای این تالاب جلساتی به منظور تهیه طرح جامع حفظ تالاب آق گل تشکیل شد تا سهم هر یک از استان های مرکزی و همدان در همین راستا مشخص گردد که “مدیریت”، “مالکیت” و “تامین حق آبه” این تالاب بر عهده کدام یک از استان های فوق باشد، امری که فرماندار شهرستان خنداب در گفت و گو با عطریاس به توضیح آن پرداخت.

مدیریت و تامین حق آبه تالاب آق گل به صورت مشارکتی برعهده دو استان مرکزی و همدان است

حاج علی بیگی، فرماندار شهرستان خنداب در رابطه با وضعیت تالاب آق گل این شهرستان بیان کرد: تالاب “آق گل” درابتدای سال جاری با بارش های مناسبی که درسطح منطقه شاهد آن بودیم، با گذشت بیش از یک دهه خشکی، جانی دوباره گرفت و خون تازه ای در رگ های اکوسیستم خنداب جاری کرد. این تالاب 840 هکتار وسعت و سه میلیون متر مکعب ظرفیت دارد که از ابتدای سال 98 به طورکامل آبگیری شده است و این در صورتی است که تالاب آق گل در سنوات گذشته توسط “گرد آب ها” و “هرزآب ها” آبگیری می شده و در فصل تابستان نیز به دلیل کاهش حجم بارندگی دچار خشکی می شده است اما اکنون به کمک بارندگی هایی که از ابتدای سال جاری شاهد آن بودیم، آبگیری تالاب از رودخانه قره چای انجام شده که این آبگیری به دلیل مشکلات ثقلی و بالاتر بودن سطح تالاب از سطح رودخانه؛ با کندی صورت گرفت. نکته حائز اهمیت این است که آبگیری تالاب آق گل درسال 98 به صورت کامل توسط استان مرکزی انجام شده که افزایش نشاط اجتماعی و تقویت اکوسیستم منطقه را به دنبال داشته است.

حاج علی بیگی افزود: آبگیری تالاب آق گل علاوه بر داشتن فواید گوناگون برای دو استان مرکزی و همدان، نفع ملی را نیز به دنبال دارد چرا که با آبگیری آن، سطح گرد و غبار ایجاد شده توسط این منطقه به حداقل ممکن خود رسیده است.

فرماندارشهرستان خنداب در رابطه با ثبت ملی تالاب آق گل نیز گفت: برخلاب ادعای رسانه ها و مطبوعات استان همدان در خصوص ثبت ملی این تالاب، تاکنون سندی مبنی بر به ثبت تالاب آق گل ارائه نشده است اما در اوایل خرداد گذشته، جلسه ای تحت عنوان (تحلیل ذی نفعان) باحضور”باقرزاده” معاون سازمان محیط زیست و رئیس تالاب های کشور، بخشداران، فرمانداران و مدیران کل محیط زیست دو استان مرکزی و همدان در شهر همدان برگزار شد. در این جلسه بحث حق آبه تالاب آق گل (دریاچه قاسم آباد) و محل تامین این حق آبه مطرح گردید و تصمیماتی نیز در این خصوص گرفته شد. همچنین سند جامع مدیریت تالاب نیز در این جلسه به تصویب رسید که طبق این سند مقرر شد که مدیریت تالاب و تامین حق آبه آن به صورت مشارکتی بین دو استان مرکزی و همدان صورت پذیرد و حقوق ذی نفعان نیز مدنظر گرفته شود. مهمترین نکته ای که هر دوطرف برآن توافق کردند، احیای تالاب با همکاری یکدیگر بود که مقرر شد بودجه ای برای این امر تخصیص یابد و درخواست فرمانداری شهرستان خنداب به منظور تقسیم بودجه نیز رعایت سهم مالکیت هر دو استان است.

وی در رابطه با مالکیت این تالاب گفت: تعصب مدیریت ارشد استان مرکزی و شهرستان خنداب بر احیای تالاب آق گل است و توجه به مالکیت آن در سطوح دیگر قرار دارد زیرا در صورت احیاء نشدن این تالاب، دیگر تالابی وجود نخواهد داشت که بخواهیم بر سرموضوع مالکیت آن بحث کنیم اما طبق نقشه های توپوگرافی منطقه، 75 درصد از تالاب آق گل متعلق به استان مرکزی و تنها 25 درصد از آن متعلق به استان همدان است که با پیگیری های مجدانه و دفاعیات انجام شده این میزان به ثبت رسیده و مسئولین استان همدان نیز سهم خود را پذیرفته اند.

حاج علی بیگی در پایان صحبت های خود خاطرنشان کرد: حق آبه تالاب آق گل طبق سنوات گذشته از”هرز آب ها” و “زه آب ها” تامین می شده اما با توجه به کاهش سطح آب، به منظور تامین حق آبه تالاب آق گل در سال های پیش رو باید چاره ای اندیشید زیرا، تا زمانی که رودخانه قره چای آب داشته باشد مشکلی برای آبگیری تالاب نداریم ولی برای سال های آینده باید با تحقیقات علمی، منبع تامین حق آبه بررسی شود.

تالاب آق گل، از رودخانه قره چایی هیچ حق آبه ای ندارد

رضا عظیمی، رئیس گروه محیط زیست و کیفیت آب منطقه ای استان مرکزی نیز درباره تامین حق آبه تالاب آق گل نیز به عطریاس گفت: برخلاف این که بخش اعظمی از تالاب آق گل در استان مرکزی قراردارد اما حوضه آبریز آن در استان همدان واقع شده به همین دلیل سال ها است که مدیریت زیست محیطی تالاب آق گل به اداره کل حفاظت محیط زیست همدان سپرده شده اما هنوز بحث ها بر سر موضوع مالکیت تالاب آق گل ادامه دارد. طبق جلسه ای که چندی پیش بین مسئولین مربوطه استان های همدان و مرکزی برگزارشد، برنامه ای تحت عنوان مدیریت زیست بومی تالاب ها به تصویب رسید. طبق این مصوبه، مقرر شد تا مدیریت زیست بومی تالاب ها به صورت اشتراکی بین دو استان همدان و مرکزی باشد اما پیش بینی می شود با توجه به این که حوضه آبریز تالاب آق گل در استان همدان قرار دارد، این برنامه بیشتر متکی به همدانی ها باشد.

عظیمی با اشاره به این که برنامه مدیریت زیست بومی تالاب ها برای هر دو استان مرکزی و همدان لازم الاجراست افزود: برنامه مدیریت زیست بومی تالاب ها زیر نظر برنامه عمران سازمان ملل و دفتر حفاظت از تالاب های سازمان محیط زیست است که در رابطه با 90 درصد تالاب های کشور درحال اجرا است. هدف اصلی برنامه مدیریت زیست بومی تالاب ها آبگیری و احیای تالاب آق گل است که بدین منظور می بایست تمامی ذی نفعان و بهره برداران از تالاب آق گل در نظر گرفته شوند. باتوجه به این که بخش عمده “حوضه آبریز” تالاب آق گل (قاسم آباد) در استان همدان قرار دارد. سازمان محیط زیست، جهاد کشاورزی و سایر دستگاه های اجرایی استان همدان می توانند نقش پر رنگ تری در تحقق اهداف برنامه مدیریت زیست بومی تالاب و تامین حق آبه تالاب آق گل ایفا کنند.

وی تصریح کرد: حوضه آبریز تالاب آق گل، رودخانه قره چای نیست. یک اشتباهی که در فهم مسئله به وجود آمده این است که تصور می شود رودخانه قره چای تامین کننده حق آبه تالاب آق گل است در صورتی که بدین گونه نیست و تاکنون آبگیری تالاب آق گل از طریق نحری که منشاء آن رودخانه قاسم آباد می باشد انجام می شود. این نهر آب مورد نیاز اراضی کشاورزی روستای قاسم آباد را تامین می کند و در فصولی که کشاورزان از آب این نحر استفاده نمی کنند، نحر توسط استان همدان به سمت تالاب آق گل منحرف و آبگیری تالاب تا حدودی انجام می شود و به همین دلیل تصور بر این است که تالاب آق گل از رودخانه قره چای حقی دارد در صورتی که تالاب آق گل از رودخانه قره چای هیچ گونه حق آبه ای ندارد و تامین حق آبه آن از جای دیگری است.

رئیس گروه محیط زیست و کیفیت آب منطقه ای استان مرکزی در رابطه با دلایل خشک شدن تالاب آق گل طی سال های گذشته مطرح کرد: بهره برداری بی رویه استان همدان از منابع آبی زیر زمینی و کمبود بارش ها در سال گذشته باعث پایین رفتن سطح آب در سفره های آب های زیرزمینی و خشک شدن تالاب آق گل شده است اما در این رابطه در برخی از مطبوعات استان همدان ذکر شده بود که استان مرکزی آب را بر روی تالاب آق گل بسته و موجب خشک شدن آن تالاب شده است در صورتی که بنده این موضوع را تائید نمی کنم چرا که خشک شدن این تالاب هیچ ارتباطی به استان مرکزی ندارد.

Virtual editor
روزنامه نگار

ارسال نظر

پست الکترونیک شما منتشر نخواهد شد.

قوانین ارسال نظر
  1. نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  2. نظرات حاوی مطالب کذب، توهین یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور منتشر نمی‌شود.
  3. نظرات بعد از ویرایش ارسال می‌شود.
*
*