پایگاه خبری روزنامه عطریاس پایگاه خبری روزنامه عطریاس
۲۲ مرداد ۱۳۹۹
دغدغه، بهانه ی اصلی فیلم ساز
استان مرکزی

دغدغه، بهانه ی اصلی فیلم ساز

Virtual editor
15 دی 1393
بازدید: 484
نظرات: 0

۰۱۴

عطریاس، بهنام براتی، الهام معروفی:

مستند سازی در سال های گذشته مرزهای سینما را در دنیا جابه جا کرده و توانسته نگاه اقشار و طیف های گوناگون در دنیا را به سوی خود جلب نماید؛ چرا که غایت مستند بهبود شرایط زندگی انسان ها در هر گوشه ای از این گیتی پهناور است.

آذر ماه سال جاری با توجه به درخشش دو فیلم ساز مستند استان، در هشتمین جشنواره بین المللی سینما حقیقت تهران بهانه ای یافتیم تا مصاحبه ای با محمد یزدان پرست و مصطفی شبان ترتیب بدهیم. مصاحبه ای که هرچند کوتاه اما قصد ما این بود که صدای این دو جوان شنیده شود. محمد یزدان پرست و مصطفی شبان هرچند که اصالتا همشهری سهراب سپهری اند، اما تعلق خاطر بسیاری به اراک دارند. شبان در جشنواره سینما حقیقت با مستند “آشنای غریب” توانست در بخش شهید آوینی لوح تقدیر و تندیس جشنواره را به دست بیاورد. یزدان پرست نیز با مستند ” همه آنچه من دارم” جایزه دوم بخش صنایع دستی و هنر های سنتی جشنواره سینما حقیقت را به دست آورد. این دو فیلم ساز با صحبت هایشان در خلال مصاحبه نشان دادند که قصد ادامه همین راه را دارند و تا ایجاد شرایط مطلوب برای ساخت فیلم مستند از مواضع خود عقب نشینی نخواهند کرد.

*با توجه به این که در سیمای استان مرکزی مشغول به فعالیت هستید، ساده ترین تعریفی که از سینمای مستند دارید چیست؟

یزدان پرست: در یک نوع تعریف آکادمیک می توان گفت مستند، روایت خلاقانه ی واقعیت است.

شبان: به زعم بزرگان مستند دنیا نیز مستند یعنی، تفسیر خلاقانه ی واقعیت. در حقیقت به واسطه موضوعی که هنرمند انتخاب کرده است، پروسه ای طی می شود تا در نهایت خروجی ای اتفاق بیافتد. این خروجی همان تفسیر واقعیت است.

*همانطور که می دانید در کشور ما گرایش فیلم سازان جوان به سینمای داستانی بیش از سینمای مستند است، چرا شما در این شرایط سینمای مستند را انتخاب کرده اید؟

یزدان پرست: نظر بنده مخالف شماست. اخیرا با توجه به دسترسی آسان به امکانات فیلم سازی گرایش به سینمای مستند در فیلم سازان جوان به مثابه تمرین برای ورود به سینمای داستانی، بیشتر شده است. مسئله مهم درباره سینمای مستند این است که مردم همچنان تعریف شان از این سینما، مستندهای حیات وحش است. این در حالی است که در سال های اخیر گرایشات سینمای مستند به سوی موضوعات سیاسی، اجتماعی و… بیشتر شده است.

شبان: در ادامه صحبت های یزدان پرست باید اضافه کنم، ما هنوز در کشورمان سینمای مستند نداریم. اکنون در دنیا به میزانی سینمای مستند گسترش یافته که در مواردی از سینمای داستانی چندین گام پیشتر است، به گونه ای که اکثر رسانه های دنیا، حتی رسانه های مکتوبی همچون “نیویورک تایمز” بخشی از بودجه ی خود را به ساخت فیلم مستند اختصاص داده اند. بنابراین دور از ذهن نیست که در کشورمان سینمای مستند را فیلم برداری از حیات وحش بدانند. چرا که ما در این زمینه از دنیا عقب تر هستیم.

*در حال حاضر، وضعیت فیلم مستند در استان مرکزی را چگونه می بینید؟

یزدان پرست: بنده حدود سه سال است وارد استان مرکزی شده ام و منهای سیمای استان مرکزی فضای دیگری که به تولید مستند مبادرت بورزد، ندیده ام؛ ولیکن در حال حاضر نگاه مدیران شبکه آفتاب به فیلم مستند نگاه بسیار مثبت و خوبی است، چرا که در سال جاری ۳ اثر از شبکه آفتاب و سیمای استان مرکزی در جشنواره سینما حقیقت حضور داشت. در نتیجه این بازخورد نشان دهنده فضای رو به رشد مستند در استان است.

شبان: حرف هایی که باید زده می شد را یزدان پرست گفت. تنها مسئله ای که می خواهم به آن اشاره نمایم این است که، در شهر اراک قدر و منزلت فیلم سازان برای کسی مهم به نظر نمی رسد. چرا که بارها در عمل تجربه کرده ایم، که هم در حین ساخت فیلم و هم اینکه بعد از ساخته شدن اثر فیلم سازان با چالش های غیرمنتظره ای مواجهه می شوند که البته باز کردن چنین بحثی در مجال این مصاحبه نمی گنجد.

* ضمن اینکه به تلاش شما برای ساخت مستندهایتان ارج می گذاریم، برداشت بنده این است که مستند ساز رسالت خود را با ساخت فیلم به ثمر می رساند.

به یاد دارم مستند “فقط کمی نور” که توسط حامد نوبری از فیلم سازان خوب استان ساخته شد، در مراسمی با حضور رئیس جمهور شرایط نمایش یافت. از خود کارگردان شنیدم که رئیس جمهور پس از دیدن این مستند مبلغ چشمگیری را جهت پیگیری مسئله نابینایان روستایی که این مستند در آنجا ساخته شد، اعطا کرد.

یزدان پرست: دقیقا؛ مستند خطری که ندارد هیچ، در بسیاری از مواقع هشدار می دهد.

*نقش آموزش را در فیلم مستند به چه شکل می بینید؟ آیا کلاس های آموزشی در پیشبرد فیلم مستند در استان مرکزی نقش داشته است؟

شبان: ابتدا اجازه می خواهم به بحث دیگری بپردازم، سپس پاسخ سوال شما را بدهم. در سال های گذشته، همواره یکی از مسائل پیش روی فیلم سازان مستند، بحث ارائه اثر بوده است. به این معنی که به واسطه زحمت فیلم ساز برای بازگشت سرمایه فیلم و… تلاش خاصی صورت نمی پذیرد.در باب آموزش، ابتدا بایستی زمینه های لازم در حوزه سینمای مستند فراهم شود، سپس می توان انتظار داشت انگیزه مضاعف برای آموزش به وجود آید. یکی از پیشنهادها این است که، فرضا می توان در فضاهایی که امکان نمایش فیلم های مستند وجود دارد با پخش فیلم در جوانان مشتاق ایجاد انگیزه برای آموزش به وجود بیاوریم.

حال در این شرایط، با ایجاد انگیزه، دغدغه به وجود می آید و از یاد نبریم که دغدغه بهانه ی اصلی فیلم ساز است.

*به جز صدا وسیما، حوزه هنری و انجمن سینمای جوانان چه ارگان ها و سازمان های دیگری می توانند در تولید فیلم مستند در استان سهیم باشند؟

یزدان پرست: سینمای مستند بر خلاف سینمای داستانی گستره ی عظیمی دارد، به این معنی که ما می توانیم در هر بخشی، یک نوع سینمای مستند داشته باشیم. بنابراین با توجه به این تعریف، هر ارگانی می تواند در تولید فیلم مستند گام های بلندی بردارد. فرضا میراث فرهنگی یا شهرداری هر کدام می توانند در حیطه ی فعالیت های خودشان اقدام به ساخت فیلم های مستند بنمایند.

شبان: یکی از مهمترین ستون های مستند پژوهش و تحقیق است. در هفته ی پژوهش، جلسات و همایش های مختلفی برای کاربردی نمودن پژوهش در بستر جامعه صورت می پذیرد، اما دریغ از اینکه در این نوع نشست ها و همایش ها از یک فیلم ساز مستند که با اصول پژوهش آشناست، دعوت به عمل بیاید. به عقیده بنده در چنین شرایطی نمی شود انتظار داشت به جز ارگان هایی که نام بردید، نهادها و ادارات دیگری، ولو مرتبط با فعالیت های فرهنگی، در زمینه ساخت فیلم مستند حرکت خاصی کنند.

Virtual editor
روزنامه نگار

ارسال نظر

پست الکترونیک شما منتشر نخواهد شد.

قوانین ارسال نظر
  1. نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  2. نظرات حاوی مطالب کذب، توهین یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور منتشر نمی‌شود.
  3. نظرات بعد از ویرایش ارسال می‌شود.
*
*